
Co zobaczyć w Alcie w Norwegii?
Najważniejsze atrakcje Alty to ryty naskalne z epoki kamienia, Alta Museum i kanion rzeki Alta. Jeśli dopiero układasz trasę po kraju, zajrzyj do przewodnika po atrakcjach Norwegii. Sama Alta ma kilka wyraźnych punktów:
- ryty naskalne w Hjemmeluft, wpisane na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO,
- Alta Museum w zatoczce Hjemmeluft,
- kanion rzeki Alta, zaczynający się około 30 km od miasta,
- pozostałości po II wojnie światowej, w tym kościół, który przetrwał zniszczenia,
- historyczne dzielnice Elvebakken i Bossekop.
Alta jest największym miastem hrabstwa Finnmark i regionalnym centrum północy. Leży na wewnętrznym końcu fiordu Alta w Norwegii i jest bramą do rozległego płaskowyżu Finnmarksvidda. Większość atrakcji mieści się blisko siebie, więc jeden dzień wystarcza na podstawowe zwiedzanie. Dłuższy pobyt pozwala dołożyć wycieczkę nad rzekę albo na wyżynę.
Jakie są ryty naskalne w Alcie?
Ryty naskalne w Alcie są wpisane na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Największe stanowisko znajduje się w Hjemmeluft, nazywanym też Jiepmaluokta. Zarejestrowano tam ponad 3000 figur, a w całej gminie ponad 6000.
Figury wykonali łowcy i rybacy w epoce późnego kamienia i wczesnej epoki metali, od 6200 do 2000 lat temu. Miejsce leży nad zatoką Hjemmeluft w Altafjordzie, gdzie około 11 tysięcy lat temu osiedlali się pierwsi mieszkańcy Finnmarku. Osadnictwo w tej okolicy trwa więc od bardzo dawna.
Rysunki są rozłożone na pięciu odrębnych obszarach. Do największego z nich, w Hjemmeluft, prowadzą latem wycieczki z przewodnikiem. Zimą stanowisko przykrywa śnieg i nie jest dostępne dla zwiedzających, dlatego plan wyjazdu warto oprzeć na sezonie letnim.
Czym jest Alta Museum?
Alta Museum, czyli Światowe Centrum Sztuki Naskalnej, leży w Hjemmeluft, przy samym stanowisku rytów. Muzeum otwarto w czerwcu 1991 roku. W 1993 roku otrzymało nagrodę Europejskiego Muzeum Roku.
Ekspozycje opowiadają o lokalnej kulturze i dawnych gałęziach gospodarki regionu. Pokazują też pobliskie ryty naskalne, które są wpisane na listę UNESCO. Dzięki temu muzeum dobrze przygotowuje do wizyty w terenie, zwłaszcza gdy zwiedzanie stanowiska jest jeszcze przed tobą.
Muzeum należy do najchętniej odwiedzanych obiektów w północnej Norwegii w sezonie letnim. Jest też drugą najczęściej odwiedzaną atrakcją w hrabstwie Finnmark. Godziny otwarcia zmieniają się w zależności od sezonu, dlatego aktualne godziny sprawdź na oficjalnej stronie Alta Museum.
Jak działa lotnisko Alta i jak dojechać do centrum?
Lotnisko Alta leży w Elvebakken, około 4 km na wschód od centrum miasta. Jest obsługiwane przez państwowego operatora Avinor. Ma jeden pas startowy 11/29, który biegnie na południowym brzegu Altafjordu.
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Kod IATA | ALF |
| Kod ICAO | ENAT |
| Pas startowy | 11/29, 2254 m, asfalt |
| Wysokość n.p.m. | 3 m |
| Operator | Avinor |
Z lotniska do centrum dojedziesz autobusem lub taksówką, a także samochodem z wypożyczalni. Lotnisko jest bazą regionalnych połączeń do innych miejscowości Finnmarku, dlatego w sezonie łososiowym pojawiają się tu też prywatne odrzutowce i czartery. Rozkład autobusów sprawdź w oficjalnym źródle operatora, czyli na stronie Avinor. Przed przyjazdem sprawdź też, czy wypożyczalnia działa w porze twojego przylotu.
Jak historia lotniska wpłynęła na połączenia z Altą?
Pierwsze lotnisko w Alcie zbudowali Niemcy w 1943 roku. Był to pas startowy Luftwaffe, który w 1944 roku został zniszczony podczas niemieckiego odwrotu z Finnmarku. Cywilne lotnisko otwarto 4 maja 1963 roku. Wieża kontroli i budynek obsługi pasażerów zostały ukończone dopiero w 1964 roku, a przez pierwszy czas funkcję poczekalni pełnił barak.
W 1990 roku Alta stała się centralnym węzłem połączeń dla Finnmarku. Loty z Alty do Oslo były wtedy bezpośrednie, a Alta była jedynym lotniskiem w regionie z takim połączeniem. Wiele osób planujących podróż zaczyna od stolicy, więc warto zajrzeć do atrakcji Oslo.
Lotnisko przeszło też modernizację. Nowy budynek obsługi pasażerów oddano do użytku w 2009 roku. Dzięki temu lotnisko jest dziś nowoczesnym punktem wejścia na północ kraju.
Czym jest rzeka Alta i dlaczego słynie z łososi?
Rzeka Alta, po samisku Álttáeatnu, uchodzi za najlepszą rzekę do połowu łososia w Norwegii, przed wielkimi rzekami z regionu Trøndelag. Jej kanion zaczyna się około 30 km od miasta i nadal należy do najpiękniejszych w kraju.
Na początku lat 80. w górnej części rzeki zbudowano wysoką betonową zaporę, która zmieniła przepływ wody. Projekt wywołał ogromne kontrowersje. Projekt stał się jednym z najważniejszych konfliktów środowiskowych w Norwegii i ważnym momentem w walce Samów o prawa jako rdzennego ludu.
Wędkarstwo i wycieczki nad rzekę wymagają lokalnych pozwoleń i zasad. Informacje o nich znajdziesz u miejscowych organizatorów oraz w urzędzie gminy.
Jak II wojna światowa wpłynęła na Altę?
Podczas II wojny światowej niemiecka okupacja używała Alty jako bazy dla swojej floty północnej. Największy niemiecki pancernik Tirpitz stacjonował w Kåfjorden, niedaleko miasta. Alianci atakowali okręt, a ostatni atak nastąpił po tym, jak statek przeniesiono do Tromsø na remont.
Pod koniec wojny Niemcy ewakuowali ludność cywilną z Finnmarku i niszczyli zabudowę. W samej Alcie przetrwał tylko kościół. Przetrwały też kościoły w Kåfjord, Talvik, Sopnes i Kviby.
Te wydarzenia tłumaczą, dlaczego zabytki z okresu przed wojną są w regionie rzadkie. Większość historii miasta po 1945 roku wiąże się z odbudową.
Jakie są dzielnice Alty i co leży poza centrum?
Centrum Alty rozciąga się na stosunkowo szerokim obszarze. Elvebakken leży przy ujściu rzeki. To tam znajduje się lotnisko, prawie w samym centrum miasta.
Drugą historyczną częścią centrum jest Bossekop, po samisku Bossugohppi. Między Elvebakken a Bossekop powstało nowe centrum. Dzielnice są blisko siebie, więc spacer między nimi nie wymaga planowania.
Poza miastem leży Raipas, wzgórze z punktem Łuku Struvego, wpisanym na listę UNESCO. Dojście na szczyt wymaga kilku kilometrów wędrówki pod górę, a dojazd samochodem na parking skraca trasę. Z góry widać okolice miasta i fiord.
Od czego zacząć planowanie wyjazdu do Alty?
Zacznij od terminu, bo sezon decyduje o tym, co zobaczysz. Ryty naskalne zwiedza się latem z przewodnikiem, a zimą są przykryte śniegiem. Zimą lokalni organizatorzy oferują wyprawy za zorzą polarną, a także narciarstwo biegowe i wędrówki na rakietach śnieżnych. Latem w ofercie są kajaki, rowery górskie i wycieczki z przewodnikiem.
Zaplanuj dojazd z lotniska, bo centrum leży 4 km od niego. Przed wyjazdem sprawdź godziny otwarcia muzeum oraz rozkład autobusów, bo te informacje zmieniają się co sezon. Dobrze jest też zarezerwować wycieczkę z przewodnikiem na stanowisko rytów z wyprzedzeniem.
Jeśli łączysz Altę z innymi miastami Norwegii, sprawdź atrakcje Bergen i atrakcje Stavanger.
Link partnerski Alta: noclegi. Porównaj noclegi
Pytania o Norwegię
Czy ryty naskalne w Alcie można zobaczyć zimą?
Zimą stanowisko w Hjemmeluft jest przykryte śniegiem i nie jest dostępne dla zwiedzających. Latem grupy mogą zwiedzać je z przewodnikiem.
Jak daleko jest lotnisko Alta od centrum miasta?
Lotnisko leży w Elvebakken, około 4 km na wschód od centrum. Kod lotniska to ALF.
Kto zarządza lotniskiem Alta?
Lotnisko jest własnością państwa i zarządza nim operator Avinor.
Kiedy otwarto Alta Museum?
Muzeum otwarto w czerwcu 1991 roku. W 1993 roku otrzymało nagrodę Europejskiego Muzeum Roku.
Ile lat mają ryty naskalne w Alcie?
Powstawały od 6200 do 2000 lat temu, w epoce późnego kamienia i wczesnej epoki metali.
Która rzeka w okolicy Alty jest znana z łososi?
Rzeka Alta uchodzi za najlepszą rzekę do połowu łososia w Norwegii. Jej kanion zaczyna się około 30 km od miasta.